İK tarafı AI ile yazılmış CV'leri nasıl görüyor?
İnsan kaynakları platformu Kolay İK, Nisan 2025'te yaklaşık 200 kişinin katıldığı çevrim içi bir anket yaptı. Katılan İK profesyonellerinin yüzde 32'si son bir yılda birçok kez, yüzde 32'si de birkaç kez yapay zekayla hazırlanmış bir CV veya ön yazıyla karşılaştığını söyledi. Her iki kişiden biri bu CV'leri özgünlükten uzak buldu. Yüzde 61'i ise CV'lerdeki bazı bölümleri gerçek dışı ya da abartılı bulduğunu belirtti.
Örneklem küçük, bu yüzden rakamlara kesin ölçü gibi değil, yön gösteren bir işaret gibi bakmak gerek. İşaretin söylediği şey açık: AI kullandığının anlaşılması tek başına sorun değil. Seni asıl geriye iten, herkesinkine benzeyen cümleler ve kimsenin doğrulayamayacağı iddialar.
Önce kanıt listesi: AI'ye vermeden kendin yaz
ChatGPT'yi açıp "bana muhasebe stajyeri CV'si yaz" dersen gayet derli toplu bir metin alırsın. İçinde "detay odaklı", "takım oyuncusu", "analitik düşünce" gibi ifadeler olur ve hiçbiri seni anlatmaz. O yüzden önce yirmi dakikanı şu tabloya ayır. Her hücreye yalnızca kanıtlayabileceğin şeyi yaz.
| Deneyim | Ne yaptım | Kontrol edilebilir sonuç |
|---|---|---|
| Mağazada yarı zamanlı satış danışmanı (2024–2025) | Hafta sonu kasa, reyon düzeni, yeni ürün etiketleri | Aylık stok sayımında fark oranı %2'den %0,5'e indi (mağaza müdürünün raporu) |
| Muhasebe stajı (Temmuz–Ağustos 2025) | E-fatura girişi, cari hesap mutabakatı | Günlük fatura sayısını bilmiyorum (boş kalsın) |
| Bitirme projesi | Üç kişilik ekipte anket ve analiz benim işimdi | 412 anket, analiz SPSS ile |
İkinci satırdaki boş hücreyi öyle bırak. Birazdan AI'nin en çok yapmak isteyeceği şey, o hücreyi senin yerine doldurmak olacak.
Sohbete yapıştırmadan önce silinecekler
TC kimlik numarası, ev adresi, telefon, e-posta ve fotoğraf cümle düzeltmek için gerekmez. Bunları silip yerine [telefon] gibi bir yer tutucu koy, son hâlde geri eklersin. Önceki işyerinin müşteri adları, açıklanmamış satış rakamları ya da iç sistem ekran görüntüleri de sohbete girmemeli. Kullandığın aracın ayarlarında sohbetlerin modeli geliştirmek için kullanılmasıyla ilgili bir seçenek varsa ona da bir dakika ayır.
1. adım: İlanı üç sütuna ayırt
Başvurmak istediğin ilanın metnini olduğu gibi kopyala ve şu promptla birlikte gönder:
Beş yıldır işe alım yapan bir İK uzmanı gibi davran. Aşağıdaki ilanı üç sütunlu bir tabloya dönüştür: zorunlu şartlar (eğitim, bölüm, sertifika, deneyim süresi, bilinmesi gereken programlar); görev tanımından çıkarılabilecek yetkinlikler; metinde iki kereden fazla geçen anahtar kelimeler. Sadece ilandaki bilgilere dayan, ilanda olmayan bir şart ekleme.
[İlan metni]
İlk sütunda açıkça karşılamadığın bir şart varsa, örneğin üç yıl deneyim isteniyor ve sen yeni mezunsan, bu ilana başvurup başvurmayacağını baştan düşün. Üçüncü sütundaki kelimeler ise ileride CV'yi karşılaştıracağın kontrol listesi olacak.
2. adım: Deneyimleri tek tek yeniden yaz
AI'ye bir seferde tek bir deneyim ver, tablodaki satırıyla birlikte. Kuralları da en başta söyle:
Aşağıdaki deneyimi iki ya da üç CV maddesine dönüştür. Her madde en fazla 25 kelime olsun ve "ne yaptım + neyi + sonuç" yapısını izlesin. Yalnızca verdiğim bilgileri kullan; benim vermediğim hiçbir rakam, yüzde, sertifika veya unvan ekleme. Rakamı eksik olan maddenin sonuna [eksik: gereken bilgi] yaz, tahmin etme. Sonunda hangi ifadeleri değiştirdiğini listele.
[Eski hâli] Satış danışmanı olarak çalıştım.
[Bilgiler] 2024–2025, yarı zamanlı, hafta sonları kasa ve reyon düzeni, yeni ürün etiketleri; aylık stok sayımında fark oranı %2'den %0,5'e indi.
Çıkan sonuç aşağı yukarı şöyle olur: "Hafta sonu vardiyalarında kasa ve reyon düzeninden sorumlu oldum; ürün etiketlemesini düzenleyerek aylık stok sayımındaki fark oranının %2'den %0,5'e inmesine katkı sağladım." Her rakamın bir kaynağı var. Aynı işi "satış danışmanıydım, profesyonel yaz" diye isteseydin, karşına "müşteri memnuniyetini %40 artırdım" gibi bir cümle çıkabilirdi. O %40'ı kimse hesaplamadı; mülakatta sorulduğunda cevabı da olmayacak.
İlandaki anahtar kelime sende yoksa?
Bu benim CV'm ve az önceki ilan tablosu. Tablonun üçüncü sütunundaki her kelime için CV'de karşılığı olup olmadığını, varsa hangi maddede olduğunu yaz. Karşılığı olmayanlar için bana bu konuda deneyimim olup olmadığını sor; CV'ye kendin ekleme.
Diyelim ki ilanda "Logo Tiger" geçiyor. Stajda kullandıysan, bunu en iyi kanıtlayan maddeye yerleştir: "Logo Tiger üzerinde e-fatura girişlerini yaptım" gibi. Hiç kullanmadıysan yazma. Beceriler bölümüne ilandaki kelimeleri art arda dizmek bir sistemde bir puan daha kazandırabilir, ama mülakatta tek bir soruyla boşa çıkar.
ATS'nin de insanın da okuyabileceği düzen
Pek çok şirket başvuruları önce bir aday takip sistemiyle (ATS) eler. Bu sistemler dosyadaki metni okur, bu yüzden gösterişli tasarım burada işe yaramaz.
- Tek sütun kullan. İki sütunlu şablonlar, metin kutuları ve iç içe tablolar metin okunurken sırayı bozabiliyor.
- Başlıkları standart tut: Eğitim, İş Deneyimi, Projeler, Beceriler, Sertifikalar.
- Önemli bilgiyi yazıyla ver. Yetkinliği yıldızla, dili bar grafiğiyle göstermek ne sisteme ne okuyana bir şey anlatır.
- Dosyayı PDF olarak kaydet ve adını "Ad-Soyad-Pozisyon" yap.
- Türkiye'de sık görülen alanları ilana göre ekle: fotoğraf isteniyorsa güncel ve sade bir fotoğraf; erkek adaylar için askerlik durumu soruluyorsa "Tamamlandı" ya da "Tecilli" gibi açık bir ifade.
- Kariyer.net veya LinkedIn profilin de aynı bilgileri taşısın. İşverenin ilk gördüğü çoğu zaman o profil oluyor.
Yabancı bir şirket İngilizce CV istiyorsa, Türkçe hâli bitirdikten sonra AI'ye çevirt ve özellikle unvanları kontrol et. "Uzman yardımcısı" gibi unvanların birebir çevirisi karşı tarafa pek bir şey anlatmayabilir.
Göndermeden önce: AI'nin en sık uydurduğu dört şey
Bu kontrolü AI'ye bırakma. CV'yi yazdır ya da ekranda büyüt, kanıt listesini yanına koy.
| Ne uydurur? | Nasıl fark edersin? | Ne yaparsın? |
|---|---|---|
| Rakamlar ve yüzdeler | Kanıt listende karşılığı olmayan her sayı | Kaynağı yoksa sil ya da nitel bir ifadeye çevir |
| Unvanlar | "Stajyer" yerine "uzman", "asistan" yerine "sorumlu" | Staj belgesindeki unvanı aynen kullan |
| Beceri seviyeleri | "İleri düzey Excel", "akıcı İngilizce" | Kanıtlayabildiğin kadarını yaz: "Excel'de özet tablo ve DÜŞEYARA" |
| Sertifikalar ve kurslar | Almadığın bir belge ya da hiç bitirmediğin bir kurs | Tek kelimesi bile kalmasın |
Son olarak her maddeyi yüksek sesle oku ve kendine şunu sor: bu satır hakkında mülakatta iki dakika konuşabilir miyim? Konuşamayacağın her satır, CV'ye değil sana risk.
Her ilana ayrı CV mi hazırlamalı?
Her seferinde sıfırdan yazmana gerek yok, ama tek bir CV'yi her yere göndermek de işe yaramaz. Bütün deneyimlerin kontrol edilmiş hâliyle duran bir ana CV tut. Yeni bir ilan için bir kopya al, 1. adımı ve anahtar kelime kontrolünü tekrarla, ilgili maddeleri üste taşı. Hangi şirkete hangi sürümü gönderdiğini küçük bir tabloya not et; mülakattan önce bir göz atmak yeterli.
SSS
Yapay zeka ile hazırlanmış CV fark edilir mi?
Bazen edilir, ama İK çalışanlarını asıl rahatsız eden şey bu değil. Kolay İK anketinde katılımcıların yarısı bu CV'leri özgünlükten uzak buldu; yüzde 61'i bazı bölümleri gerçek dışı ya da abartılı buldu. Her maddesi senin gerçek deneyimin olan bir CV, AI ile düzenlenmiş olsa da savunulabilir.
Hangi aracı kullanmalıyım?
Türkçe CV için ChatGPT, Gemini, Claude ve DeepSeek'in hepsi iş görür. Araçlar arasındaki fark, verdiğin bilgiler ve promptun netliği kadar büyük değil. Karşılaştırma için yazma araçları rehberine bakabilirsin.
Ön yazıyı da AI'ye yazdırabilir miyim?
Evet, aynı kuralla: yalnızca CV'de olan bilgileri kullansın ve ilandaki şirkete özel bir cümle ekleme işini sana bıraksın. Yazdıktan sonra sesli oku; senin ağzından çıkmayacak bir cümle varsa değiştir.
Kaynak
- "Yapay Zeka ile CV Hazırlamak Özgünlüğü Azaltıyor" (Enterprise Next, 16 Nisan 2025) - Kolay İK anketinin yüzde 32, yüzde 50 ve yüzde 61 sonuçları bu haberden.